Wat is een burn-out?

Een burn-out is een toestand van langdurige lichamelijke en mentale uitputting. Het komt voort uit stress die te lang aanhoudt, terwijl je te weinig kunt bijtanken. Vaak gaat het om werk of studie, maar ook zorgtaken, perfectionisme en hoge verwachtingen van jezelf kunnen meespelen.

Een burn-out komt zelden uit het niets. Het is meestal het eindpunt van maanden of jaren van doorgaan op reserves.

Wat zijn de eerste signalen van een burn-out?

De signalen verschillen per persoon, maar vallen vaak in drie groepen:

• Lichamelijk: aanhoudende vermoeidheid, slecht slapen, hoofdpijn, spierspanning en snel ziek worden.
• Mentaal: moeite met concentreren, vergeetachtigheid, piekeren, somberheid en het gevoel dat alles teveel is.
• Gedrag en gevoel: sneller geïrriteerd, cynisch of onverschillig worden, je terugtrekken en minder plezier hebben in dingen die je normaal leuk vindt.

Eén dag zo’n gevoel is normaal. Duurt het weken en wordt het niet beter na een weekend of vakantie? Dan is het tijd om serieus te kijken naar wat er speelt.

Waarom herken je een burn-out zo laat?

Vaak denk je: ik moet gewoon even doorbijten. Je schuift klachten opzij, werkt harder om bij te blijven en praat jezelf toe. Zeker als je gewend bent veel van jezelf te vragen, is het lastig om je eigen grenzen te voelen.

Daarbij komt dat de signalen sluipend komen. Je went aan je vermoeidheid, tot “normaal” eigenlijk al lang niet meer normaal is.

Liever met iemand praten?Herken je jezelf hierin? Frans, Nienke en Lennard helpen je met veerkracht, een gezonder ritme en stressherstel.

Gratis adviesgesprek

Is het een burn-out of ben je gewoon moe?

Gewone vermoeidheid gaat over na rust. Bij een burn-out blijft de uitputting, ook na een vrije dag of een vakantie. Daarnaast komt er vaak afstand bij: je voelt je minder betrokken bij je werk of studie en twijfelt aan wat je nog kunt. Je kunt zelf geen diagnose stellen. Een huisarts of bedrijfsarts kan samen met jou kijken wat er aan de hand is.

Wat kun je doen als je de signalen herkent?

• Erken het. Zeg tegen jezelf dat dit echt is en dat het niet aan jouw zwakte ligt.
• Haal druk eraf. Wat kan er minder, later of door iemand anders?
• Herstel bewust. Plan elke dag iets wat je oplaadt, hoe klein ook, zoals een wandeling, vroeg naar bed of niets doen.
• Voel je grenzen. Merk op waar je lijf “nee” zegt voordat je hoofd het toestaat.
• Praat erover. Met iemand dichtbij, je leidinggevende of studieadviseur, en met een professional.

Herstel kost tijd. Probeer niet meteen terug te keren naar je oude tempo, maar bouw rustig op.

Veelgestelde vragen